Debaty sejmoweII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie naruszeń interesu publicznego mieszkańców Bukowna przy sporządzaniu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta

   Szanowny Panie Marszałku! Nawiązując do pisma z dnia 29 czerwca 2005 r. (sygn. SPS-0202-10337/05) dotyczącego interpelacji Posła na Sejm RP Pana Stanisława Papieża w sprawie naruszeń interesu publicznego mieszkańców Bukowna przy sporządzaniu projektu planu zagospodarowania przestrzennego - z upoważnienia Prezesa Rady Ministrów, w porozumieniu z Ministrem Infrastruktury - uprzejmie przedstawiam następujące informacje.    Samorząd terytorialny uczestniczy w sprawowaniu władzy publicznej, a przysługującą mu w ramach ustaw istotną część zadań publicznych wykonuje w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność (vide art. 16 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Jednocześnie należy pamiętać, że jednostka samorządu terytorialnego uczestnicząca w sprawowaniu władzy publicznej podlega nadzorowi Prezesa Rady Ministrów, wojewodów i regionalnych izb obrachunkowych z punktu widzenia legalności (zgodności z prawem). Jedynie wskazanym w Konstytucji RP (wymienionym powyżej) organom przysługuje kompetencja podejmowania działań w ramach nadzoru, w tym badanie legalności podejmowanych uchwał przez organy jednostki samorządu terytorialnego. Na gruncie obecnych przepisów ustrojowych [w omawianym przypadku ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.) oraz ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o administracji rządowej w województwie (Dz. U. z 2001 r. Nr 80, poz. 872 z późn. zm.)] ocena, czy określone działania (lub też bezczynność) organu jednostki samorządu terytorialnego wymagają podjęcia określonych działań przez organ nadzoru, jest wyłączną domeną tegoż organu. Postępowanie w tego rodzaju sprawach może być prowadzone tylko ex officio, co oznacza, że złożenie w tej materii protestu czy wniosku przez jakikolwiek podmiot nie wiąże się z obowiązkiem wszczęcia procedury nadzorczej. Pogląd taki znajduje poparcie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W wyroku z dnia 3 października 2000 r. (III SA 1387/00) NSA podniósł, iż ewentualne interwencje osób trzecich mogą być przez organ nadzoru traktowane co najwyżej jako ˝sygnał w sprawie˝.    Minister Infrastruktury, odnosząc się do faktu, iż Rada Miejska, uchwalając miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, umieściła zapisy, których brak w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, stwierdził, że zgodnie z art. 98 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.), ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych. Oznacza to, iż sporządzane przez organa gminy miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego powinny być zgodne ze studium, co nie świadczy o tym, że w treści planu miejscowego należy umieścić wprost zapisy ze studium. Natomiast w myśl art. 20 ust. 2 ww. ustawy uchwalony przez radę gminy plan miejscowy podlega ocenie co do zgodności z prawem przez wojewodę. Do wojewody należy więc ocena, czy uchwalony plan miejscowy jest zgodny z zapisami studium.    Niezależnie od powyższego informuję, że Ministerstwo SWiA skierowało pismo do Wojewody Małopolskiego z prośbą o udzielenie informacji co do opinii udzielanych w tej sprawie oraz podejmowanych działań.    Wojewoda Małopolski wskazał, iż przedmiotowa uchwała była badana przez Wydział Rozwoju Regionalnego oraz Wydział Prawny i Nadzoru. Dnia 5 kwietnia 2005 r. Burmistrz Miasta Bukowna przekazał podległym wojewodzie służbom uchwałę nr XLV/258/2005 Rady Miejskiej w Bukownie z dnia 30 marca 2005 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Bukowna wraz z dokumentacją planistyczną w celu dokonania jej oceny. Ocena nadzorcza nie wykazała uchybień w zakresie przeprowadzonej procedury formalnoprawnej, natomiast wniesiono zastrzeżenia co do treści ww. uchwały. W wyniku dokonanej oceny zakwestionowano niektóre ustalenia omawianego planu rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 5 maja 2005 r., znak: PN.II.0911-171-05. Procedurę oceny przedmiotowej uchwały kontynuowano w związku z zastrzeżeniami podnoszonymi przez Związek Stowarzyszeń ˝Zielony Ring Przemszy˝. Wojewoda Małopolski poinformował, że choć dostrzeżono pewne niezgodności ustaleń planu ze studium, jednak ze względu na złożoność sprawy na danym etapie procedury trudno było przesądzić o ewentualnym zastosowaniu określonych środków nadzorczych. Rozstrzygnięcie powyższej kwestii zostanie podjęte po zakończeniu ostatecznej oceny przez Wydział Rozwoju Regionalnego, a następnie Wydział Prawny i Nadzoru Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego.    Odrębną kwestią pozostaje publikacja omawianej uchwały. Przyznanych wojewodzie - przepisami ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. Nr 62, poz. 718 z późn. zm.) - kompetencji w zakresie wydawania wojewódzkiego dziennika urzędowego i publikacji w nim aktów normatywnych, nie należy utożsamiać z nadzorem legalnościowym nad działalnością samorządu terytorialnego, opartym o zasady wynikające z samorządowych przepisów ustrojowych i przepisów ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o administracji rządowej w województwie. O powyższym świadczy z jednej strony fakt, iż nie wszystkie badane przez wojewodę uchwały podlegają publikacji (tylko akty prawa miejscowego), z drugiej natomiast zakres aktów podlegających publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym (vide art. 13 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych). Nie można przy tym zaprzeczyć, iż pożądane jest, aby realizacja jednego i drugiego zadania pozostawała wzajemnie z sobą zharmonizowana (co może być utrudnione w sprawach wiążących się z długotrwałą procedurą nadzorczą).    W odniesieniu do przywołanej w wystąpieniu Pana Posła S. Papieża uchwały Rady Miejskiej w Bukownie z dnia z 16 lutego 2005 r. nr ZLII/246/2005 w sprawie konieczności wprowadzenia zmian w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla miasta Bukowno, Wojewoda Małopolski poinformował, że w wyniku odbytych wielogodzinnych spotkań z Zainteresowanymi - wobec nieponawiania przez nich zarzutów w odniesieniu do tej uchwały i w kontekście ustnie przekazanych przez organ nadzoru informacji - uznał, że strony przyjęły do wiadomości, iż sprawa została ostatecznie zakończona. Niezależnie od powyższego na skutek przedmiotowego wystąpienia poselskiego Wojewoda Małopolski wystąpił do organu gminy o zajęcie stanowiska w sprawie, wznawiając tym samym procedurę nadzorczą wobec danej uchwały.    Wobec oczekiwanych ze strony Pana Posła S. Papieża działań, jakie miałby podjąć Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, istotne pozostaje podkreślenie, że do zakresu kompetencji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nie należy ocena podejmowanych przez organy jednostek samorządu terytorialnego w poszczególnych sytuacjach uchwał, jak też wydawanych w związku z tymi uchwałami rozstrzygnięć nadzorczych organu nadzoru. Zarówno uchwały organów jednostek samorządu terytorialnego, jak i odnoszące się do tych uchwał rozstrzygnięcia organu nadzoru podlegają kontroli sądowej - zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5-7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego (a także inne akty, które nie posiadają waloru prawa miejscowego, ale są podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej) oraz akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Możliwość zainicjowania wskazanej powyżej sądowej kontroli działalności administracji publicznej przysługuje m.in. każdemu, czyjego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej na mocy art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. W związku z powyższym, nie przesądzając o istnieniu przesłanek uzasadniających podjęcie tego rodzaju działań, nie można wykluczyć możliwości zaskarżenia danej uchwały do sądu administracyjnego w oparciu o postanowienia tego przepisu.    Z poważaniem    Podsekretarz stanu    Jerzy Mazurek    Warszawa, dnia 28 lipca 2005 r.